|
ALIKA GASY?
Ny antsoin'ny olona matetika hoe alika gasy dia ireny alika mpirenireny tsy fantam-pihaviana ireny, izy ireny anefa dia tsy manana fenitra manokana ka misy karazany maro, ao ny iva kely, ny avoavo, ny lehibe vatana, ny be volo, ary raha misy aza izy ireny mitovy bika dia tsy mitovy toetra; ao ny kanosa, be vovo, tia olona ary ao koa ny masiaka. Ny hitovizany kosa anefa dia ny loto sy ahihazana ary ny tsy fahalalam-pomba. Ireo zavatra rehetra ireo no mahatonga ny olona hihevitra fa ireny alika ireny dia dondrona, kanosa ary sarotra baikoana. Ny fiantsoana azy ireny hoe 'Alika gasy" anefa dia mifono fijery ratsy (pejoratif), satria efa novolen'ny vahiny tao anaty kolontsain-tsika fa rehefa ratsy dia 'gasy', toy ny hoe: 'vita gasy', 'gasy petaka', 'toe-tsaina gasy' izay tsy mitovy hevitra amin'ny hoe 'vita Malagasy' 'fotom-pisainana Malagasy" sns.
Ireny karazana alika ireny anefa dia saika hita eran'izao tontolo izao, avy amin'ireo alika tena mielipatrana indrindra eran-tany, toy ny Labrador, Golden retriever, berger allemand ary ireo alika mpirenireny avy ao Azia sy Afrika! Nohon'ny tsy dia firarahiana azy na ara-pitaizana na ara-tsakafo no mahatonga azy ireny toa dondrona sy sarotra baikoana, raha ny tena marina ireny dia tsy 'alika gasy' akory fa 'Alika (velomin'ny) gasy!!! Izy ireny dia alika tsy afaka nivoatra intsony satria tsy nisy nanam-potoana nanao fikarohana sy nikarakara azy ireny. Raha mijery ny tantaran'ny chien de race tokoa ianao dia hahita fa tahakan'ireny ihany no niatombohan'ny ankabetsahan'izy ireny, saingy kosa nisy olona nahavatra niompy maromaro, nanao fikarohana momban'ny toetrany, ny zavatra mety hanavanana azy ary koa ny bikany, izay tena naharitra aman-taonany maro sy nandalo fisedrana isan-karazany, ohatra amin'izany ny famonoana ireo dogue allemand merle fahiny.
Ny tantaran'ny berger de beauce (beauceron) no tena nitovy amin'ny tantaran'ny ' Alika gasy", samy nilaina tamin'ny asa andavan'andro toy ny mpiandry biby, tanana sy mpanaraka sarety! Raha niezaka nikaroka sy nanatsara ny azy anefa ny frantsay nanomboka tamin'ny 1803, rehefa voafaritra tsara ny toetrany sy ny zava-bitany, ary tsy nisy afa-tsy karazany 2 izay tsy nisy hifandraisany amin'ny bikan'ny beauceron ankehitriny izy tamin'izany, dia tany amin'ny taona 1863 kosa vao tafavoakan'ireo mpiompy ilay loko mainty sy mavo ary ireo teboka mavo eo ambonin'ny masony, ary nisy karazany 13 izy tamin'izany, ary tamin'ny taona 1898 kosa vao tena tafavoaka ny fenitry ny beauceron, na ara-bika io na ara-toetra. Kajio tsara fa efa ho 95 taona aty aoriana vao tonga amin'ny tanjony ireo mpiompy, dia eritrereto ny vola sy fotoana lanin'izy ireo ary koa ny firaisankinan'ireo frantsay tamin'izany! Tsy tahakan'ny antsika, izay tsy nisy fivoarana fa dia alika natao hahamenatra sy fihomehezana sy ho fanaratsiana fotsiny! Iza amintsika marina tokoa moa no hanana izany finiavana izany ha haharitra 100 taona vao hisy vokany ary mety tsy hahita ny vokany akory aza izay manomboka ny fikarohana! |
|